چادر به عنوان یکی از اصلیترین پوششهای بانوان ایرانی، همواره جایگاه ویژهای در فرهنگ ما داشته است و یادگیری دوخت چادر ساده میتواند اولین قدم مطمئن برای ورود به دنیای دوزندگی باشد. بسیاری از هنرجویان در ابتدای مسیر یادگیری خود، تصور میکنند که برش و دوخت چادر به دلیل حجم زیاد پارچه دشوار است، اما با رعایت اصول اندازهگیری دقیق و تکنیکهای برش روی سر یا روی میز، این کار بسیار لذتبخش و اقتصادی خواهد بود. اگر شما هم به دنبال یادگیری اصولی این مهارت هستید، دورههای جامع آموزش خیاطی میتواند پایههای علمی شما را در این زمینه تقویت کند تا بتوانید انواع چادرهای مدلدار و ساده را با اعتماد به نفس کامل بدوزید.
در کنار مهارتهای فنی دوخت، شناخت تناسبات و زیباییشناسی پارچه نیز اهمیت فراوانی دارد که معمولاً در مباحث آموزش طراحی لباس به آن پرداخته میشود. انتخاب پارچه مناسب که ایستایی خوبی داشته باشد و در عین حال سبک باشد، تاثیر مستقیمی بر نتیجه نهایی کار شما خواهد داشت. آکادمی هنر پارس با گردآوری متدهای روز و اساتید مجرب، تلاش میکند تا تمامی نکات ریز و درشت مربوط به دوختهای سنتی و مدرن را پوشش دهد. در ادامه این مقاله، مراحل گامبهگام و نکات کلیدی برای دوخت چادر ساده را بررسی خواهیم کرد تا شما بتوانید بدون نیاز به الگوهای پیچیده، یک چادر زیبا و متناسب برای خود یا عزیزانتان آماده کنید.
انتخاب پارچه مناسب برای دوخت چادر ساده
یکی از مهمترین مراحل قبل از شروع دوخت چادر ساده، انتخاب پارچهای است که هم دوام خوبی داشته باشد و هم ایستایی زیبایی روی سر ایجاد کند. پارچههایی مانند کرپ، کریستال و کن کن از جمله محبوبترین گزینهها هستند، اما باید توجه داشت که پارچههای لیز ممکن است برای افراد مبتدی چالشبرانگیز باشند، در حالی که پارچههای نخی و تترون برای استفاده روزمره و نماز راحتتر دوخته میشوند.
در فرآیند دوخت چادر ساده، عرض پارچه بسیار تعیینکننده است؛ پارچههای با عرض ۱۱۰ یا ۱۲۰ سانتیمتر معمولاً نیاز به تکه خوردن (درز) دارند، اما پارچههای عرض ۱۵۰ یا ۱۸۰ سانتیمتر برای اکثر قدها بدون درز یا با کمترین درز ممکن قابل استفاده هستند.
محاسبه دقیق متراژ پارچه نیز از اتلاف هزینه و مواد جلوگیری میکند. به طور کلی برای دوخت چادر ساده، شما به اندازه قدِ فرد به علاوه ۱۰ تا ۲۰ سانتیمتر (برای جای دوخت و نقاب بالای سر) پارچه نیاز دارید، البته اگر عرض پارچه کم باشد، باید دو برابر قد پارچه تهیه کنید.
یکی از نقاط قوت استفاده از پارچههای عریض در دوخت چادر ساده، یکتکه شدن پشت چادر و زیبایی بیشتر آن است، در حالی که ضعف پارچههای کمعرض، ایجاد درز در قسمت میانی یا پایینی چادر است که ممکن است در ظاهر نهایی تاثیر منفی بگذارد. بنابراین، پیش از برش، حتماً با توجه به قد نهایی و عرض پارچه، متراژ مورد نیاز برای دوخت چادر ساده را با دقت محاسبه کنید.
اندازهگیری دقیق و آمادگی برای برش چادر
مرحله اندازهگیری در دوخت چادر ساده حساسیت بالایی دارد، زیرا هرگونه اشتباه در این مرحله میتواند منجر به کوتاهی یا بلندی بیش از حد چادر شود که اصلاح آن دشوار است. بهترین روش برای اندازهگیری جهت دوخت چادر ساده، این است که فرد کفش پاشنه داری که معمولاً با چادر میپوشد را به پا داشته باشد و متر را از فرق سر تا روی زمین (یا تا جایی که میخواهید قد چادر باشد) قرار دهید.
نکته مثبت این روش این است که قد چادر کاملاً متناسب با استایل فرد میشود، اما نقطه ضعف آن این است که اگر فرد کفش دیگری بپوشد، ممکن است قد چادر کمی نامناسب به نظر برسد.
پس از اندازهگیری، نوبت به پهن کردن پارچه برای شروع دوخت چادر ساده میرسد. اگر پارچه شما سُر است، حتماً باید آن را روی یک سطح بزرگ و سفت مانند میز برش یا زمین تمیز پهن کنید و با استفاده از وزنههای خیاطی یا سوزن ته گرد آن را ثابت نگه دارید.
در دوخت چادر ساده، برش زدن مستقیم روی سر فرد یکی از روشهای سنتی و دقیق است که خطای اندازهگیری را به حداقل میرساند، اما این کار برای افراد مبتدی ممکن است کمی دشوار و زمانبر باشد. روش دیگر، برش روی زمین بر اساس اندازههای گرفته شده است که سرعت بالاتری دارد اما نیازمند تسلط بر فرمولهای برش دایرهای است تا پایین چادر کج نشود. در هر دو روش، دقت در علامتگذاریها کلید موفقیت در دوخت چادر ساده است.
برش زدن و تکنیک های گرد کردن پایین چادر ساده
برش صحیح لبه پایینی، چالش برانگیزترین بخش در دوخت چادر ساده است که اگر به درستی انجام نشود، چادر در کناره ها آویزان شده و در وسط پشت کوتاه میایستد. برای جلوگیری از این مشکل در دوخت چادر ساده، پارچه را باید به صورت کله قندی (سه گوش) تا کنید؛ به این صورت که یک گوشه پارچه را روی طول آن بیاورید تا یک مثلث تشکیل شود.
نقطه قوت این روش برش، ایجاد هلال بسیار تمیز و متقارن است، اما نقطه ضعف آن نیاز به فضای بسیار زیاد برای پهن کردن پارچه است. هنگام دوخت چادر ساده، حتماً از صابون خیاطی برای رسم هلال پایین استفاده کنید و متر را مانند پرگار از راس زاویه بچرخانید.
اگر عرض پارچه شما کم است و نیاز به اضافه کردن تکه (گوشه) دارید، باید در این مرحله از دوخت چادر ساده دقت مضاعفی داشته باشید. تکه های اضافی باید دقیقاً در راستای راهِ پارچه (تار و پود) به بدنه اصلی دوخته شوند تا پس از شستشو یا اتوکشی دچار پیچخوردگی نشوند.
در دوخت چادر ساده، معمولاً تکه ها به قسمت های پایینی کناره ها اضافه میشوند. پس از برش اولیه، حتماً پارچه را یک بار دیگر چک کنید تا از یکنواختی هلال مطمئن شوید. رعایت این نکات فنی در برش، کیفیت نهایی دوخت چادر ساده را تضمین میکند و از دوباره کاری های خسته کننده جلوگیری مینماید.
چرخ کاری در دوخت چادر ساده
پس از برش، نوبت به مرحله اصلی یعنی چرخ کاری در دوخت چادر ساده میرسد. تنظیم کشش نخ و انتخاب سوزن مناسب با ضخامت پارچه (معمولاً سوزن شماره ۱۱ یا ۱۴ برای چادر) از ملزومات این کار است. اگر پارچه شما کشی یا بسیار لطیف است، استفاده از پایه های مخصوص یا کاغذ زیر دوخت میتواند از جمع شدن پارچه حین دوخت چادر ساده جلوگیری کند. ابتدا درزهای احتمالی (تکه های گوشه) را بدوزید و سردوز کنید. نقطه قوت دوخت های ریز و منظم، افزایش عمر چادر است، در حالی که دوخت های درشت ممکن است به مرور زمان باز شوند.
لبه دوزی پایین چادر در دوخت چادر ساده نیازمند ظرافت است؛ چرا که لبه پایین حالت هلال دارد و اگر با دقت تا نشود، دچار پیچخوردگی (کیش ایستادن) میشود. بهترین روش برای لبه دوزی در دوخت چادر ساده، استفاده از پایه لبتو (لول) است که لبه را بسیار باریک و تمیز تا میزند.
اگر به این پایه دسترسی ندارید، ابتدا یک تای بسیار باریک بزنید و چرخ کنید، سپس تای دوم را بزنید؛ این کار اگرچه زمان بر است (نقطه ضعف)، اما نتیجه ای بسیار تمیزتر از یکباره تا زدنِ پهن (نقطه قوت) به شما میدهد. در نهایت، کیفیت دوخت چادر ساده شما با اتوکشی درزها و لبهها نمایان میشود.
اتوکشی نهایی دوخت چادر ساده
آخرین مرحله که به اندازه خود دوخت اهمیت دارد، اتوکشی و نصب ملزومات نگهدارنده در دوخت چادر ساده است. اتوکشی باید با حرارت متناسب با جنس پارچه انجام شود؛ برای پارچههای مواد مصنوعی حتماً از یک پارچه نخی محافظ استفاده کنید تا از برق افتادن روی چادر جلوگیری شود. اتوکشی صحیح درزها، به خصوص درزهای تکه خورده، باعث میشود دوخت چادر ساده شما کاملاً یکدست به نظر برسد و افتادگی پارچه بهتر شود. عدم اتوکشی مناسب میتواند تمام زحمات شما در دوخت چادر ساده را زیر سوال ببرد و ظاهری نامرتب به کار بدهد.
بسیاری از افراد برای راحتی بیشتر، تمایل به نصب کش یا بندینک دارند. محل نصب کش در دوخت چادر ساده معمولاً به اندازه یک وجب بازتر از اندازه صورت، یا دقیقاً پشت گوشها تعیین میشود. کش باید نه آنقدر سفت باشد که باعث سردرد شود و نه آنقدر شل که چادر مدام عقب برود.
نصب صحیح کش، کاربردی بودن دوخت چادر ساده را افزایش میدهد (نقطه قوت)، اما اگر جای آن درست نباشد، باعث کشیده شدن جلوی چادر به سمت بالا میشود (نقطه ضعف). با اتمام این مرحله، پروژه دوخت چادر ساده شما تکمیل شده و آماده استفاده است.
دوخت چادر ساده مرحله به مرحله
چادر ساده یکی از سنتی ترین نوع چادرها که در ایران در خانمها رواج دارد. از معروفترین و رایجترین مدل چادر مشکی و یا چادر رنگی است. این مدل چادر را میتوان با انواع جنسهای مختلفی مثل کرپ، کن کن، کرپ ژرژت و … در چادرهای مشکی و انواع پارچههای گلدار و یا طرحدار نخی، دوخت. این مدل چادر با عرض 150-110 سانت، به صورت دو تکه از یک قواره به متراژ 5/4 الی 5 متر برای قدهای بلندتر دوخته میشود.
از چادر ساده میتوان به چادر خانگی، نمازی و چادر بیرون استفاده کرد.
آموزش مرحله به مرحله چادر ساده به این صورت است که ابتدا چادر را روی سر کسی که میخواهیم برای آن شخص چادر را بدوزیم قرار داده و اندازه میزنیم.
- اضافه پارچه را از یک سمت بیشتر گذاشته و سپس قیچی میکنیم.
- در مرحله بعد اضافه بریده شده پارچه را وسط آن پیدا میکنیم و یک علامت میگذاریم.
- تکه بزرگ را هم نصف کرده و سپس دو تکه را به وصل میکنیم و چرخ میکنیم.
- بعد از دوختن درز را باز کرده و اتو میزنیم.
- سپس روی میز پهن کرده دو طرف چادر را دولا کرده روی هم قرار میدهیم.
- از قسمت جلو که همان لبهتر چادر است، به اندازه 10 الی 15 سانتیمتر به روی چادر تا میزنیم.
این مقدار برای این است که چادر وقتی روی سر قرار میگیرد از پشت کوتاه نشود. سپس به صورت کله قندی چادر را روی هم تا زده و از قسمت جلو که قد اصلی ما محسوب میشود به صورت نیمدایره قیچی میزنیم.
بعد از قیچی زدن دو طرف بغلها خالی باقی میماند، حالا باید از اضافه پارچه به صورت لچک به دو طرف کنارههای چادر وصل کنیم.
سپس چادر را به صورت همان روش اولیه تا زده و دوباره برش میزنیم تا گوشهها هم گرد شود.
میتوان چادر را دوباره سر کرد و از برش و گرد بودن دور چادر مطمئن شد و اگر نیاز به اصلاح داشت، اصلاح میکنیم.
یک پاسخ
عالی بود